• De cijfers voor het vervoer over binnenwateren in de zeehavens van Antwerpen, Hamburg en Constanța laten voor 2019 een toename zien, terwijl die voor de haven van Rotterdam en de North Sea Port op het gelijke niveau lagen als het jaar ervoor.

• De grootste Europese binnenhaven, Duisburg, registreerde een afname van 0,6% in binnenvaartvervoer, die te wijten is aan minder vervoer van steenkolen, staal en ijzerertsen. De op een na grootste binnenhaven, Parijs, wist een toename van 14,6% te realiseren, wat grotendeels samenhangt met meer transport van zand, stenen en bouwmaterialen.

• In de belangrijkste havens in het Sava-stroomgebied werden in 2019 2,1 miljoen ton goederen geladen of gelost door binnenvaartschepen. In dit gebied is Servië het land met de meeste binnenvaart.

 

BINNENVAARTVERVOER IN DE GROOTSTE EUROPESE ZEEHAVENS


    Bronnen: Port Statistics, Eurostat [iww_go_aport], Panteia, CBS
    *North Sea Port is het nieuwe havenbedrijf dat ontstaan is uit een grensoverschrijdende fusie tussen de havens van Zeeland (Vlissingen, Borsele en Terneuzen) in Nederland en de Ghent Port Company in België. Deze fusieovereenkomst is op 8 december 2017 ondertekend. Deze grensoverschrijdende fusiehaven treedt vanaf 1 januari 2018 als zodanig op.

     

  • In 2019 werden in Rotterdam, de grootste Europese zeehaven, 85.969 binnenvaartschepen geladen of gelost (vergeleken met 123.859 in 2018). Rotterdam blijft marktleider in het gebied tussen Le Havre en Hamburg qua totale maritieme transport, met een marktaandeel van 36,4%, gevolgd door Antwerpen (18,4%), Hamburg (10,7%) en Amsterdam (8,3%) (Port of Rotterdam, jaarverslag 2019). Hoewel in 2019 het volume geladen of geloste goederen per binnenvaart in de haven van Rotterdam 152,8 mln. ton bedroeg en dus op hetzelfde niveau lag als in 2018, kunnen er grote verschillen worden opgetekend voor droge en vloeibare lading. Het segment vloeibare lading groeide met 15% terwijl het segment droge lading met 14% kromp. Container transport decreased by 5%. Voor beide segmenten speelt uitgaand vervoer een belangrijke rol in de haven (bijna 88% voor droge lading en 65% voor vloeibare lading).
  •  

    AFBEELDING 1: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN ROTTERDAM (MILJOEN TON)


    Bron: Port of Rotterdam
     

    AFBEELDING 2: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN ROTTERDAM PER GOEDERENSEGMENT* (MILJOEN TON)


    Bronnen: Port of Rotterdam, CBS
    *Bij deze berekening is geen rekening gehouden met de algemene lading.

     

  • In 2019 werden grootschalige investeringen gedaan voor de aanleg van de Container Exchange Route (CER), de energietransitie en digitalisering (Port of Rotterdam, jaarverslag 2019). Nextlogic, het project waarmee inkomend containervervoer per schip voorspelbaarder wordt en overslagprocessen efficiënter, zal naar verwachting in de loop van 2020 van start gaan.
  • In 2019 deden 56 585 binnenvaartschepen de haven van Antwerpen aan (vergeleken met 59.724 in 2018). Het binnenvaartvervoer in de haven van Antwerpen nam in 2019 toe tot een volume van 101,3 mln. ton (vergeleken met 99,3 in 2018). De invoer nam licht toe, terwijl de uitvoer op hetzelfde niveau bleef.
  • De positieve trend van 2019 was vooral te danken aan een toename van het vervoer van chemische producten (+4,6%), die nog altijd het belangrijkste segment uitmaken in de haven van Antwerpen, samen met aardolieproducten. Deze twee segmenten zijn samen goed voor meer dan de helft van het totale binnenvaartvervoer in de haven.
  • Het containervervoer is een goede tweede met een aandeel van 25% van het totale binnenvaartvervoer en blijft licht groeien. Terwijl de vervoersvolumes van meststoffen, voedingsmiddelen, veevoer, landbouwproducten en levende dieren een opwaartse trend bleven tonen (+11%), nam het volume van ijzerertsen, metalen en metaalafval af (-14%).
  • In 2019 bestond de modal split voor het vervoer naar het achterland voor 47% uit wegvervoer, 44,7% binnenvaart en 8,4% spoorwegvervoer, in vergelijking met de volgende cijfers voor 2018: 42% wegvervoer, 46 % binnenvaart en 12% spoorwegvervoer (De haven heeft een nieuwe methode toegepast voor de berekening van de modal split, hetgeen heeft geleid tot een groter aandeel voor het spoor en de binnenvaart ten koste van het wegvervoer (met de vorige methode waren de cijfers voor de modal split van 2018 als volgt: wegvervoer 56%, binnenvaart 36% en spoor 8%)).
  •  

    AFBEELDING 3: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN ANTWERPEN (MILJOEN TON)


    Bron: Port of Antwerp
     

    AFBEELDING 4: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN ANTWERPEN PER GOEDERENSEGMENT* (MILJOEN TON)


    Bron: Port of Antwerp
    *Bij deze berekening is geen rekening gehouden met het vervoer van RoRo-, conventionele en overige, niet nader gespecifieerde goederen (in 2019 bedroeg het vervoersvolume voor deze drie goederensegmenten 6,2 miljoen ton, waarvan het segment conventionele goederen het grootste deel voor zijn rekening nam).

     

  • In de North Sea Port (Gent, Terneuzen, Borsele, Vlissingen) bedroeg in 2019 het totale binnenvaartvervoer 58,5 mln. ton, vergelijkbaar met 2018. In 2019 werden in de North Sea Port ruim 47.000 binnenvaartschepen geladen of gelost (in 2018 waren dit er circa 40.000).
  • De North Sea Port is hoofdzakelijk een bulkhaven (voor zowel droge als vloeibare bulkgoederen). De belangrijkste goederensegmenten zijn aardolie, aardolieproducten en ertsen, voedingsmiddelen en meststoffen.
  • Van alle goederen die naar het achterland werden getransporteerd, werd 54% door de binnenvaart vervoerd. De haven wil het aandeel van de binnenvaart in de modal split graag uitbreiden, vooral voor het vervoer van containers, een segment waarin aanzienlijk wordt geïnvesteerd. Daarnaast is er een groeiende markt voor partijen die containers ‘bundelen’ voordat deze per binnenvaartschip naar andere havens worden vervoerd. De haven kijkt er verder naar de voltooiing van het Seine-Schelde-project. Hiermee wordt het voor binnenvaartschepen met een laadvermogen van 4.500 ton mogelijk om naar Parijs te varen.
  •  

    AFBEELDING 5: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN NORTH SEA PORT* (MILJOEN TON)


    Bron: North Sea Port
    *Bij deze berekening is geen rekening gehouden met het vervoer van RoRo- en conventionele goederen (in 2019 bedroeg het vervoersvolume voor deze twee goederensegmenten 3,3 miljoen ton, waarvan het segment conventionele goederen het grootste deel voor zijn rekening nam).

     

  • Het volume van de binnenvaart nam in 2019 in de haven van Hamburg met 9,8% af ten opzichte van 2018. Dit resultaat is voornamelijk te wijten aan de slechte resultaten voor droge lading, vooral steenkolen. Een van de oorzaken van deze afname is de geleidelijke afschaffing in Duitsland van kolen voor de elektriciteitsproductie. Zowel het vervoer van droge lading als vloeibare lading vertoont al sinds 2015 een dalende lijn.
  • Voor het vervoer van containers is de situatie echter rooskleuriger. In tegenstelling tot de totale afname van 4,1% in Duitsland, tekent de haven een groei van 13% op in het containervervoer door de binnenvaart met 145.078 TEU in 2019 (Persbericht van de Port of Hamburg: “Containervervoer naar het achterland op het goede spoor”. Dit cijfer omvat niet de toename van overslag binnen de haven per binnenvaartschip in de Port of Hamburg).
  • Het achterlandvervoer (alle vervoersmodi) nam tussen 2018 en 2019 met 7,4% toe. Binnen dit achterlandvervoer verloor de binnenvaart marktaandelen aan het spoor. In 2019 had de binnenvaart een aandeel van 9,2%, ten opzichte van 10,1% in 2018, terwijl het aandeel van het spoor 49,4% bedroeg (vergeleken met 47,1% in 2018). Het aandeel in de modal split van het wegvervoer daalde van 42,8% naar 41,4%. Wat de binnenvaart betreft, heeft in Hamburg inkomend vervoer een aandeel van 47% en uitgaand vervoer 53%.
  •  

    AFBEELDING 6: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN HAMBURG (MILJOEN TON)


    Bron: Bureau voor de statistiek van Hamburg
     

    AFBEELDING 7: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN HAMBURG PER GOEDERENSEGMENT* (MILJOEN TON)


    Bron: Bureau voor de statistiek van Hamburg
    *Bij deze berekening is geen rekening gehouden met algemene lading.

     

     

  • In 2019 deden 10 395 binnenvaartschepen de haven van Constanţa aan. Het binnenvaartvervoer nam met bijna 20% toe, tot 15,1 mln. ton. Dit was vooral te danken aan het toegenomen vervoer van landbouwproducten, in het bijzonder graan, ijzererts en chemische producten.
  • In de haven van Constanţa draait alles hoofdzakelijk om het vervoer van droge lading. Dit segment heeft een aandeel van maar liefst 90,7% van alle vervoerde goederen. Het volume van droge lading nam ten opzichte van 2018 met 20,8% toe. Vloeibare lading is goed voor 5,6% van alle vervoerde goederen. Containers, Ro/ro en algemene lading lagen in 2019 bij 507 000 ton, waarvan algemene lading het leeuwendeel vormt. Het containervervoer in de haven van Constanţa blijft relatief laag met 1761 TEU in 2019.
  • Van het totale binnenvaartvervoer is 56,2% internationaal vervoer. Constanţa is de zeehaven met het meeste binnenvaartvervoer van Roemenië, gevolgd door Galati, Cernavoda, Tulcea en Braila.
  •  

    AFBEELDING 8: BINNENVAARTVERVOER IN DE ZEEHAVEN VAN CONSTANŢA (MILJOEN TON)


    Bron: Haven van Constanţa/Roemeens bureau voor de statistiek
     
     
     
     

    BINNENVAARTVERVOER IN DE BELANGRIJKSTE EUROPESE BINNENHAVENS

     

      RIJNHAVENS

      TABEL 1: BINNENVAARTVERVOER IN BELANGRIJKE RIJNHAVENS (MILJOEN TON)

       2017201820192019/2018
      Duisburg52,248,147,8-0,6%
      Keulen10,78,99,1+2,7%
      Mannheim9,77,57,9+5,3%
      Straatsburg85,97,5+28,5%
      Neuss87,66,9-9,4%
      Karlsruhe7,26,46,9+7,5%
      Ludwigshafen5,66,16,6+9,4%
      Bazel5,84,76,1+29,1%
      Mulhouse4,84,44,9+12,9%
      Kehl3,53,94,2+7,2%
      Mainz2,93,23,7+16,3%
      Krefeld3,43,33,6+6,8%
      Wesseling2,622,7+35,9%
      Totaal124,4112,1118,1+5,4%

      Bronnen: Destatis. Port de Strasbourg, Schweizerische Rheinhäfen, Port de Mulhouse
      Het ‘totaal’ heeft alleen betrekking op de havens in de tabel, niet op alle Rijnhavens.

       
       
      TOTAAL BINNENVAARTVERVOER PER JAAR (MILJOEN TON)
       

       
       

      FRANSE EN BELGISCHE HAVENS

      TABEL 2: BINNENVAARTVERVOER IN BELANGRIJKE FRANSE EN BELGISCHE HAVENS (MILJOEN TON)

       2017201820192019/2018
      Parijs21,222,125,3+14,6%
      Luik15,916160%
      Straatsburg85,97,5+28,5%
      Brussel4,85,25,20%
      Mulhouse4,84,44,9+12,9%
      Namen5,35,14,6-9,2%
      Metz1,61,92,2+14,3%
      Rijsel1,81,81,9+4,2%
      Lyon1,51,41,1-21,9%
      Villefranche-sur-Saône 0,80,80,80%
      Chalon-sur-Saône en Mâcon1,10,80,80%
      Thionville0,60,60,7+21,7%
      Totaal67,46670,9+7,4%

      Bronnen: Ports de Paris, Port de Liège, Port de Strasbourg, Port de Mulhouse, Port de Bruxelles, Port de Namur, Nouveau port de Metz, Port de Lille, VNF
      Het ‘totaal’ heeft alleen betrekking op de havens in de tabel, niet op alle Franse en Belgische binnenhavens.

       
       
      TOTAAL BINNENVAARTVERVOER PER JAAR (MILJOEN TON)
       

       
       

      DONAUHAVENS

      TABEL 3: BINNENVAARTVERVOER IN BELANGRIJKE DONAUHAVENS (MILJOEN TON)

       2017201820192019/2018
      Constanţa12,112,114,5+20,6%
      Galati6,36,45,9-7,5%
      Izmael5,14,74,3-8,5%
      Smederovo3,23,64+13,4%
      Linz4,23,23,4+6,6%
      Bratislava2,11,51,7+7,9%
      Tulcea1,31,71,6-5,0%
      Pancevo1,11,41,5+9,1%
      Novi Sad1,211,4+35,0%
      Regensburg1,51,11,3+18,1%
      Reni1,11,31,3-4,4%
      Wenen1,111,2+17,8%
      Drobeta Turnu Severin1,21,11,2+4,9%
      Călăraşi-Chiciu0,70,71,1+46,1%
      Prahovo0,911,1+5,3%
      Boedapest-Csepel1,10,91,1+23,1%
      Măcin-Turcoaia0,80,80,9+18,8%
      Baja0,60,30,5+45,5%
      Totaal45,543,848,0+9,6%

      Bronnen: Marktobservatierapport van de Donaucommissie, Roemeens instituut voor de statistiek, Centraal bureau voor de statistiek van Hongarije, Destatis, Federaal bureau voor de statistiek van Oostenrijk, Havenbestuur van Servië. Het ‘totaal’ heeft alleen betrekking op de havens in de tabel, niet op alle Donauhavens. Het totale binnenvaartvervoer in de Donauhavens bedroeg in 2019 69 miljoen ton (+13% ten opzichte van 2018).
       
       
      TOTAAL BINNENVAARTVERVOER PER JAAR (MILJOEN TON)
       

       
       

      SAVAHAVENS

      TABEL 4: BINNENVAARTVERVOER IN DE BELANGRIJKSTE SAVAHAVENS* (IN DUIZEND TON)

      Overslaglocatie2017201820192018/2019
      Overige overslaglocaties (Servië)-682949+39%
      Sremska Mitrovica (Servië)189234560+139%
      Slavonski Brod (Kroatië)117131199+52%
      Sabac (Servië)170149149+/-0%
      Brčko (Bosnië en Herzegovina - BaH)13698125+27%
      Sisak (Kroatië)606670+6%
      Olieraffinaderij Brod (BaH)9,7298,1-72%
      Totaal68213902060+48%

      Bron: Internationale Commissie van het stroomgebied van de Sava
      *In 2015 vroeg de haven van Šamac in Bosnië en Herzegovina het faillissement aan, daarom zijn er sindsdien geen overslaggegevens geregistreerd.

       
       
      TOTAAL BINNENVAARTVERVOER PER JAAR (DUIZEND TON)
       

       
       

      AFBEELDING 9: ONTWIKKELING VAN DE OVERSLAG VAN GOEDEREN IN HET SAVABEKKEN IN TOTAAL EN PER LAND IN DE PERIODE 2010-2019* (DUIZEND TON)


      Bron: Internationale Commissie van het stroomgebied van de Sava
      *2014: de gegevens voor Servië ontbreken (een ernstige overstroming trof het hele rivierbekken in 2014 waardoor er geen gegevens beschikbaar zijn); het eerste jaar waarin de olieraffinaderij van Brod werkzaam was en gegevens werden bijgehouden; na 2015 geen gegevens meer voor de haven van Šamac; sinds 2018 en 2019 worden gegevens voor kleinere overslaglocaties in Servië bijgehouden, hetgeen de toename van de overslag van goederen in Servië voor die jaren verklaart.

       
      Servië

      • Sremska Mitrovica/Port Leget is een commercieel bedrijf dat actief is in het havengebied en zich vooral bezighoudt met de winning van sediment uit de rivierbedding van de Sava. De activiteiten hangen grotendeels af van de vraag van de bouwsector en is goed voor aanzienlijke hoeveelheden grind, zand en steenaggregaat.
      • Havenindustriecomplex Šabac/Zorka werd opgericht door de voormalige chemiereus Zorka en wordt vooral gebruikt door de industrie die gevestigd is in het bekken van Šabac en Valjevo. Overslag, vooral van algemene goederen en bulkgoederen, vindt plaats in het havenindustriecomplex Zorka en in mindere mate langs de waterwegen in de vrije zone van Šabac. Er zijn plannen om de capaciteit uit te breiden, hetgeen in de nabije toekomst een positief effect zou kunnen hebben op de transportmarkt.
      • Sinds 2018 houdt het havenagentschap van de Republiek Servië statistische gegevens bij voor andere, kleinere overslaglocaties. Op al deze locaties nemen de overslagactiviteiten aanzienlijk toe, vooral van bouwmaterialen, olieproducten, steenkolen en sedimenten uit de rivierbedding van de Sava en zijn zijrivieren.

       
      Kroatië

      • De afgelopen tien jaar vond in de Slavonski Brod haven vooral overslag plaats van ruwe olie, steen, en in mindere mate graan, suiker en biobrandstoffen en enkele producten uit de metaalindustrie en speciale cargo. In 2017 begon de havenautoriteit met medefinanciering van de EU aan de aanleg en vernieuwing van haveninfrastructuur, wegen en de containerterminal (begroting: 11 miljoen euro). Daarnaast hebben de Kroatische spoorwegen en andere particuliere investeerders grote investeringen aangekondigd en wordt er thans onderhandeld over langetermijncontracten voor vervoers- en overslagdiensten.
      • De haven van Sisak (beheerd door het havenbestuur van Sisak) is de haven die het meest stroomopwaarts aan de rivier Sava ligt, waardoor de overslag van goederen beperkt is. Het gaat voornamelijk om ruwe olie die in Slavonski Brod wordt geladen. De havenactiviteiten zijn sterk afhankelijk van de waterstand.
      •  

      Bosnië en Herzegovina

      • De havens in Bosnië en Herzegovina verwachtten en maakten plannen voor een toename van de overslaghoeveelheden. Door diverse factoren, waaronder een tegenvallende economische groei en vertragingen bij de uitvoering van het project voor het herstel van de waterweg van de rivier Sava, werden dergelijke ontwikkelingen afgeremd. Er staan activiteiten en overleg op stapel om een nieuw investeringsmodel te vinden voor het herstel van de waterweg en havens van de Sava.
      • De haven van Brčko ligt in de nabijheid van een ontwikkeld industriegebied. Hierdoor kunnen goederen direct van de Sava naar Donauhavens en havens aan de Noordzee en Zwarte Zee worden vervoerd. Het heeft een goede aansluiting op andere vervoersmodi. De haven beschikt over de nodige voorzieningen om het vervoer van graan en bulkgoederen aan te kunnen. De afgelopen tien jaar betrof de overslag voornamelijk steenkolen, sojameel, cokeskolen, staalplaten en koudgewalst bandstaal.
      • De haven van Šamac wordt gekenmerkt door grote schommelingen in de overslaghoeveelheden. Deze haven is eigendom en onderdeel van een particulier bedrijf en de overslagactiviteiten hangen af van de productie van het bedrijf. De haven wordt vooral gebruikt voor de levering van koudgewalst bandstaal en stalen buizen.
      • De olieraffinaderij Brod werd in 1892 opgericht door een Hongaars chemiebedrijf (Danica). De grootste troeven zijn de ligging aan de Sava, die bevaarbaar is tussen Sisak en zijn uitmonding in de Donau, met verbindingen tot aan de Zwarte Zee, alsook de nabijheid van Jadranski Naftovod (JANAF), een bedrijf dat een oliepijpleidingstelsel beheert, en de snelweg.
sed nec dapibus dictum quis, diam efficitur. venenatis consectetur id, libero